YENİ Parti Şanlıurfa Milletvekili Mahmut Tanal, gazetecilere hususi damgalı (yeşil) pasaport verilmesine yönelik kanun teklifini Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Başkanlığına sundu.
21 Ekim 2026 tarihinde Meclis’e sunulan ve 2/3969 esas numarasıyla kayda alınan Pasaport Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi, en az 15 yıl fiilen gazetecilik yapan Türk vatandaşı basın mensuplarına yeşil pasaport hakkı tanınmasını amaçlıyor.
Teklif, TBMM İçişleri Komisyonuna sevk edilirken son durumu “işlemde” olarak kaydedildi.
BASIN KARTI ŞARTI ARANMAYACAK
Teklifin en dikkat çekici düzenlemelerinden biri, yeşil pasaport hakkından yararlanmak için basın kartı sahibi olma şartının aranmaması oldu.
Düzenlemeye göre yazılı, görsel, işitsel ve internet basınında çalışan gazetecilerin yanı sıra serbest gazeteciler de kapsamda yer alacak.
Gazetecilik faaliyetinin en az 15 yıl sürdüğünün belgelenmesi yeterli olacak. Mesleki kıdemin tespitinde basın kartının yanı sıra vergi kayıtları, yayımlanmış çalışmalar, iş veya hizmet sözleşmeleri ve diğer mesleki belgeler kullanılabilecek.
KESİNTİLİ ÇALIŞMA SÜRELERİ BİRLEŞTİRİLECEK
Kanun teklifinde gazetecilerin çalışma biçimlerine ilişkin düzenlemeler de bulunuyor.
Buna göre kesintili çalışma süreleri birleştirilerek toplam mesleki kıdem hesaplanacak. Çakışan çalışma süreleri ise yalnızca bir kez sayılacak.
Sadece tarihli yayın ve çalışmalarla belgelendirilen faaliyetlerde, birbirini izleyen çalışmalar arasında 30 günü aşan ve mesleki faaliyetin sürdüğünün başka belgelerle kanıtlanamadığı aralıklar kıdem hesabına dahil edilmeyecek.
Teklifte ayrıca 15 yıllık mesleki kıdemini tamamladıktan sonra emekli olan veya meslekten ayrılan gazetecilerin de yeşil pasaport hakkından yararlanabilmesi öngörülüyor.
EŞ VE ÇOCUKLAR DA YARARLANABİLECEK
Teklife göre gerekli şartları sağlayan gazetecilerin eşleri ve çocukları da Pasaport Kanunu’ndaki ilgili hükümler çerçevesinde bu haktan yararlanabilecek.
Gazetecilerin ve hak sahibi aile bireylerinin, yetkili amirin başvurusu aranmaksızın doğrudan başvuruda bulunabilmesi de düzenlemede yer alıyor.
GEREKÇEDE BASIN ÖZGÜRLÜĞÜ VURGUSU
Teklifin genel gerekçesinde, basın özgürlüğü ve halkın haber alma hakkının demokratik toplum düzeninin temel unsurları arasında bulunduğu belirtildi.
Gazetecilik mesleğinin uluslararası gelişmelerin yerinde takip edilmesini, haber kaynaklarına zamanında ulaşılmasını ve gerektiğinde kısa sürede yurt dışına seyahat edilmesini gerektirdiği ifade edildi.
Mevcut Pasaport Kanunu’nda bazı meslek mensupları ile kamu görevlilerine yeşil pasaport hakkı tanındığı, ancak gazeteciler için mesleki kıdeme dayalı benzer bir düzenleme bulunmadığı vurgulandı.
Teklifin gerekçesinde, gazetecilerin uluslararası mesleki faaliyetlerinin kolaylaştırılması ve halkın haber alma hakkının güçlendirilmesinin hedeflendiği kaydedildi.
TEKLİF KOMİSYONDA
5682 sayılı Pasaport Kanunu’nun 14. maddesinde değişiklik yapılmasını öngören teklif, TBMM İçişleri Komisyonunda görüşülmeyi bekliyor.
Düzenlemenin yasalaşabilmesi için Meclis’teki yasama sürecinin tamamlanması gerekiyor. Teklif henüz kanunlaşmadığı için gazetecilere yeni bir yeşil pasaport hakkı tanınmış değil.
